Διατήρηση φορολογικών μέτρων που έχουν ληφθεί κατά τη διάρκεια των τελευταίων τριών ετών που η χώρα βρίσκεται σε καθεστώς μνημονίου προαναγγέλλει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.
Μέτρα όπως η εισφορά αλληλεγγύης θα ισχύσουν για τουλάχιστον άλλα δυο χρόνια, έως και το 2016, ενώ στην έκθεση του ΔΝΤ προαναγγέλλονται και όλες οι παρεμβάσεις για τη βελτίωση της αποδοτικότητας του φορολογικού και φοροεισπρακτικού μηχανισμού.
Στην έκθεση υπάρχουν αδιευκρίνιστα μέτρα ύψους περίπου 4 δισ. ευρώ για τη διετία 2015 – 2016 τα οποία πρόκειται να αποσαφηνιστούν με την κατάρτηση του προϋπολογισμού του 2014 και την επικαιροποίηση του μεσοπρόθεσμου προγράμματος που αναμένονται για το ερχόμενο φθινόπωρο.
Στα μέτρα αυτά, όπως αναφέρεται στην έκθεση, θα μπορούσε να περιλαμβάνεται η επέκταση της ισχύος φορολογικών παρεμβάσεων όπως είναι η εισφορά αλληλεγγύης στο εισόδημα φυσικών προσώπων.
Άλλο μέτρο που αναφέρεται είναι η συνέχιση της μεταρρύθμισης στο σύστημα κοινωνικών παροχών το οποίο όπως τονίζεται παραμένει περίπλοκο και αναποτελεσματικό. Ουσιαστικά προαναγγέλλονται νέες περικοπές στα προγράμματα κοινωνικών μεταβιβάσεων και παροχών.
Επίσης, προαναγγέλλονται παρεμβάσεις όπως η αναθεώρηση των φορολογικών κινήτρων που έχουν παραμείνει, διεύρυνση της φορολογικής βάσης στις επιχειρήσεις, παρεμβάσεις για την καταπολέμηση της διαφθοράς στο φορολογικό μηχανισμό και οργανωτικές αλλαγές για τη βελτίωση των φορολογικών εισπράξεων.
Ειδικότερα, προαναγγέλλονται τα εξής:
– Η αντικατάσταση του σημερινού μεροληπτικού και αδιαφανούς μηχανισμού φορολογικών κινήτρων με συγκεκριμένους κανόνες (π.χ. για τις φοροαπαλλαγές των επιχειρήσεων).
– Λήψη μέτρων για να κλείσουν οι «τρύπες» μέσω των οποίων συρρικνώνεται η φορολογική βάση των επιχειρήσεων (ως παράδειγμα το ΔΝΤ φέρνει τους αδύναμους κανόνες για την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου των επιχειρήσεων).
– Έως τις αρχές του 2014 θα πρέπει να έχουν γίνει όλες οι παρεμβάσεις προκειμένου ο φορολογικός μηχανισμός να είναι ημιαυτόνομος σε σχέση με την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών.
– Το τρίτο τρίμηνο του έτους η αξιολόγηση της τρόικας θα επικεντρωθεί στο φορολογικό μηχανισμό με παρεμβάσεις όπως η θέσπιση συγκεκριμένων στόχων για τους ελεγκτές, η θεσμοθέτηση της δυνατότητας απόλυσής τους, ο καθορισμός αυστηρών κριτηρίων για τις προσλήψεις τους και η ανακύκλωσή τους από ελεγκτική υπηρεσία σε ελεγκτική υπηρεσία.
– Επαρκής στελέχωση των ελεγκτικών υπηρεσιών όπως αυτές που αφορούν τους μεγάλους φορολογούμενους και τους εύπορους πολίτες. Οι ελεγκτές που θα προσλαμβάνονται θα υπόκεινται σε αυστηρό έλεγχο πόθεν έσχες.
– Πρόσληψη 200 εξωτερικών ελεγκτών έως τον Μάρτιο του 2013 και αύξηση του αριθμού των υπαλλήλων που θα διενεργούν ελέγχους κατά 2.000 έως τον Ιούνιο του 2013.
– Μηνιαία παρακολούθηση των στόχων που θα τους τεθούν.
– Θέσπιση νέου κώδικα φορολογικών διαδικασιών με στόχο την απλοποίησή τους.
– Αποτελεσματική εφαρμογή νέων μεθόδων φορολογικών ελέγχων όπως η καθιέρωση της χρήσης έμμεσων τρόπων προσδιορισμού του φορολογητέου εισοδήματος για τους αυτοαπασχολούμενους (υπόλοιπα τραπεζικών λογαριασμών, δαπάνες σε λογαριασμούς ΔΕΚΟ, καταβολή ασφαλιστικών εισφορών κ.ά.).
– Ενοποίηση της είσπραξης φόρων και ασφαλιστικών εισφορών αρχής γενομένης από τις εισφορές του μεγαλύτερου ασφαλιστικού φορέα.
– Έως τον Ιούνιο του 2013 θα πρέπει όλα τα υπουργεία να χρησιμοποιούν έναν αριθμό για τις οικονομικές συναλλαγές με τους πολίτες (ΑΦΜ, ΑΜΚΑ).
– Κατάργηση του υποχρεωτικού φορολογικού ελέγχου για τις δέκα προηγούμενες φορολογικές χρήσης όλων των επιχειρήσεων και των επαγγελματιών (έως τον Φεβρουάριο του 2013). Χρησιμοποίηση έμμεσων μεθόδων ελέγχου για τις υποθέσεις πριν το 2009.
Η φοροδιαφυγή στην Ελλάδα
Ειδική αναφορά γίνεται στην έκθεση για τα προβλήματα στην αύξηση των φορολογικών εσόδων στην Ελλάδα. Όπως σημειώνεται οι απώλειες για το ελληνικό δημόσιο από την φοροδιαφυγή είναι τεράστιες. Η σκιώδης οικονομία, όπως σημειώνεται, υπολογίζεται στο 25% του ΑΕΠ ενώ είναι πολύ διαδεδομένη στους αυτοαπασχολούμενους (δικηγόρους, γιατρούς, μηχανικούς, λογιστές). Εμπειρικές εκτιμήσεις δείχνουν ότι το πραγματικό εισόδημα των παραπάνω φορολογούμενων είναι 1,5 ? 2,5 φορές μεγαλύτερο από αυτό που δηλώνουν με αποτέλεσμα να υπάρχει απόκρυψη εισοδήματος 6% του ΑΕΠ και απώλεια φορολογικών εσόδων ύψους 1 ? 1,75% του ΑΕΠ, δηλαδή χάνονται από τα δημόσια ταμεία λόγω της φοροδιαφυγής των ελευθέρων επαγγελματιών περίπου 2 ? 3,5 δισ. ευρώ ετησίως.
Επίσης, τονίζεται ότι η απάτη με τον ΦΠΑ είναι ευρέως διαδεδομένη και είναι χαρακτηριστικό ότι εντοπίστηκαν από το 2009 και μετά περίπου 450.000 πλαστά και εικονικά τιμολόγια. Επιπλέον, το ληξιπρόθεσμο χρέος των φορολογούμενων προς το δημόσιο ανήλθε στα τέλη Σεπτεμβρίου στα 53 δισ. ευρώ.
Στην έκθεση αναφέρονται στη συνέχεια οι προσπάθειες που έχουν γίνει έως τώρα στο πλαίσιο του μνημονίου για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και τη βελτίωση του φορολογικού μηχανισμού (μέτρα για την φορολογική απάτη, λήψη των πρώτων μέτρων για τη διαφθορά στον φορολογικό μηχανισμό, επιτάχυνση φορολογικών δικών). Ωστόσο, όπως σημειώνεται η εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων «κόλλησε» κατά τη διάρκεια του 2012 καθώς τα σχέδια της task force δεν μεταφράστηκαν σε δράσεις από τα τοπικά φορολογικά γραφεία (ΔΟΥ) για παράδειγμα αναφέρεται ότι παρά το γεγονός ότι τα ανείσπρακτα του δημοσίου ανέρχονται στο 86% των φορολογικών εσόδων το υπουργείο Οικονομικών δεν αφιερώνει επαρκές προσωπικό στην είσπραξή τους. Δεν έχουν εφαρμοστεί οι νέες μέθοδοι ελέγχου.
Οι επικεφαλής των ελεγκτικών υπηρεσιών δεν έχουν υιοθετήσει τις νέες μεθόδους φορολογικού ελέγχου και επιλογής φορολογούμενων για έλεγχο και πολύ μεγάλο μέρος των υπαλλήλων παραμένει σε διαδικασίες επαλήθευσης στοιχείων των φορολογούμενων και όχι αποτελεσματικού φορολογικού ελέγχου.
Έχουν παραμείνει σε ισχύ γενναιόδωρες ρυθμίσεις τμηματικής εξόφλησης χρεών. Με αυτή τη διατύπωση το ΔΝΤ ουσιαστικά ομολογεί ότι θα ήθελε όχι μόνο να μην θεσπιστεί νέα ρύθμιση ληξιπρόθεσμων χρεών αλλά και να γίνει πιο αυστηρή αυτή που υπάρχει, όπως για παράδειγμα με μείωση του αριθμού των δόσεων.
Δεν έχουν επίσης αξιοποιηθεί όλα τα δεδομένα που υπάρχουν πλέον για ξέπλυμα χρήματος. Παράλληλα, έχουν γίνει ελάχιστες προσπάθειες για την καταπολέμηση της διαφθοράς και έχουν αντιμετωπίσει πολύ μεγάλη αντίσταση οι πρωτοβουλίες για την απομάκρυνση του μη αποδοτικού προσωπικού.
«Ελάχιστα έχουν γίνει για να εφαρμοστούν τα παραπάνω στα πανίσχυρα τοπικά φορολογικά γραφεία (σ.σ. εφορίες)» αναφέρεται χαρακτηριστικά στην έκθεση.
Το νομικό πλαίσιο για την αφαίρεση από τους επικεφαλής των εφοριών της εξουσίας να λαμβάνουν αποφάσεις δεν έχει «ξηλωθεί» και τα σχέδια για τη μείωση του αριθμού των εφοριών έχουν καθυστερήσει μέσω του επαναπροσδιορισμού τους δυο φορές.
Όλα τα παραπάνω έχουν σαν αποτέλεσμα να έχει μείνει πίσω η μεταρρυθμιστική προσπάθεια στον φορολογικό μηχανισμό.
capital.gr
