Σε έξαρση βρίσκονται το τελευταίο διάστημα δύο διαφορετικές αλλά εξίσου επικίνδυνες μορφές ψηφιακής απάτης, από επιτήδειους που προσπαθούν να εκμεταλλευτούν την άγνοια αλλά και την περιέργεια των υποψήφιων θυμάτων τους.
Από τη μια πλευρά, παραπλανητικά γραπτά μηνύματα στο κινητό τηλέφωνο (SMS) και από την άλλη ψευδή ηλεκτρονικά μηνύματα (emails) που εμφανίζονται να έχουν σταλεί από την Europol, συνθέτουν ένα σκηνικό συστηματικής εξαπάτησης, το οποίο οι αρχές παρακολουθούν με αυξανόμενη ανησυχία.
«Από ΚΑΤΕΡΙΝΑ2: ΚΑΛΗΣΠΕΡΑ ΚΑΙ ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ. ΜΟΛΙΣ ΜΠΗΚΑ ΣΤΟ ΤΣΑΤ ΚΑΙ ΒΡΗΚΑ ΤΟ ΨΕΥΔΩΝΥΜΟ ΣΟΥ. ΕΧΕΙΣ FACEBOOK Η VIBER ΝΑ ΜΙΛΗΣΟΥΜΕ ΑΠΟ ΕΚΕΙ ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ;», αναφέρει συνήθως το γραπτό μήνυμα που έρχεται στο κινητό τηλέφωνο του χρήστη από τον πενταψήφιο 54122.
Η περίπτωση αυτής της απάτης αφορά μαζικά SMS που καταφθάνουν σε κινητά τηλέφωνα χωρίς ο παραλήπτης να έχει προηγουμένως εγγραφεί σε οποιαδήποτε υπηρεσία. Τα μηνύματα είναι συνήθως ασαφή ή προσωπικού ύφους, σχεδιασμένα έτσι ώστε να προκαλέσουν περιέργεια και να οδηγήσουν τον χρήστη να απαντήσει αλλά εκεί επιδιώκουν οι επιτήδειοι.
Αν ο χρήστης απαντήσει τότε αυτόματα, χωρίς να το συνειδητοποιήσει, ενεργοποιεί υπηρεσίες υψηλής χρέωσης, γνωστές ως premium SMS, οι οποίες επιβαρύνουν τον λογαριασμό ή το υπόλοιπο της σύνδεσης με σημαντικά ποσά. Σε πολλές περιπτώσεις, οι χρεώσεις γίνονται αντιληπτές μόνο όταν ο χρήστης λάβει τον λογαριασμό του ή διαπιστώσει αιφνίδια μείωση του υπολοίπου του.
Η απάτη με τον πενταψήφιο αριθμό δεν είναι τωρινή, καθώς σύμφωνα με τις Αρχές ο συγκεκριμένος τρόπος εξαπάτησης είχε πρωτοεμφανιστεί από το 2017, με κάποιες αναφορές να επισημαίνουν ότι ήταν και από το 2014, όπου μια εταιρεία στην Κύπρο καταγγέλθηκε από καταναλωτές ότι εξαπατήθηκαν. Το μήνυμα που έχει ως αποστολέα το 54122 και χωρίς να αναφέρεται οτιδήποτε για χρεώσεις, ακολουθούσε ένα κείμενο λίγων λέξεων όπως το παραπάνω που κάποιες φορές άλλαζε και εμφανιζόταν όπως το παρακάτω. «ΑΠΟ ΕΛΕΝΗ15: ΚΑΛΗΣΠΕΡΑ. ΜΟΛΙΣ ΜΠΗΚΑ ΣΤΟ ΤΣΑΤ ΚΑΙ ΒΡΗΚΑ ΤΟ ΨΕΥΔΩΝΥΜΟ ΣΟΥ. ΑΝ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ ΓΙΑ ΤΙ ΨΑΧΝΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΠΟΥ ΕΙΣΑΙ;».
Όσοι πέφτουν στην παγίδα χρεώνονται κάτι το οποίο μπορούν να διαπιστώσουν όταν έρθει ο λογαριασμός τους. Για τη συγκεκριμένη απάτη έχουν υπάρξει καταγγελίες στο παρελθόν και στην Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, ενώ έχουν ενημερωθεί και οι αρχές. Ωστόσο μέχρι στιγμής η απάτη αυτή δεν έχει σταματήσει με αποτέλεσμα να χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή ειδικά αυτές τις γιορτινές ημέρες που οι επιτήδειοι εκμεταλλεύονται το πνεύμα των ημερών.
Για το λόγο αυτό και οι πάροχοι κινητής τηλεφωνίας επισημαίνουν ότι οι χρήστες θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί με μηνύματα από άγνωστους πενταψήφιους αριθμούς, καθώς συχνά αποτελούν μέσο εγγραφής σε ακριβές υπηρεσίες χωρίς σαφή ενημέρωση.
– Παράλληλα, σε εξέλιξη βρίσκεται και μια εκτεταμένη εκστρατεία ηλεκτρονικής εξαπάτησης μέσω email, όπου άγνωστοι αποστολείς παριστάνουν την Europol ή ανώτερους αξιωματούχους ευρωπαϊκών αστυνομικών αρχών, στέλνοντας μηνύματα με επιθετικό και εκφοβιστικό περιεχόμενο, καθώς ενημερώνουν ψευδώς τον παραλήπτη ότι δήθεν βρίσκεται υπό έρευνα για σοβαρά ποινικά αδικήματα.
Χρησιμοποιούν επίσημο ύφος, λογότυπα, υπογραφές και τίτλους αξιωματούχων, προκειμένου να φανούν αξιόπιστα και να προκαλέσουν πανικό. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι αποστολείς ζητούν προσωπικά δεδομένα ή ακόμη και χρηματικά ποσά, παρουσιάζοντάς τα ως απαραίτητα για την «τακτοποίηση» ή «διακοπή» της υποτιθέμενης υπόθεσης. Στο μήνυμα, που είναι γεμάτο με λογότυπα και σφραγίδες για να φαίνεται αυθεντικό, αναφέρεται ότι ο παραλήπτης δήθεν εμπλέκεται σε βαριά αδικήματα, όπως κυβερνοπορνογραφία, παιδοπορνογραφία και προώθηση πορνογραφικού υλικού ανηλίκων. Οι αποστολείς ζητούν «άμεση απολογία» μέσα σε 72 ώρες, αλλιώς απειλούν με νομικές συνέπειες.
Οι αρμόδιες αρχές ξεκαθαρίζουν ότι πρόκειται για καθαρή απάτη. Ούτε η Europol ούτε οποιαδήποτε άλλη αστυνομική ή δικαστική αρχή επικοινωνεί με πολίτες μέσω email για να τους ενημερώσει ότι ερευνώνται, ούτε ζητά προσωπικά στοιχεία ή πληρωμές με αυτόν τον τρόπο.
