Γράφει η Κατερίνα Αναγνωστοπούλου – Σωτηροπούλου
Με βάση τις αντιλήψεις της παλιάς εποχής η δημιουργία οικογένειας με τη σύναψη γάμου αποτελούσε καταξίωση του άνδρα και της γυναίκας.
O γάμος στηριζόταν κυρίως στα κοινωνικο-οικονομικά συμφέροντα των δύο συμβαλλομένων οικογενειών. Επομένως ο έρωτας δεν αποτελούσε προϋπόθεση! Σπάνια την εποχή εκείνη δύο νέοι να αγαπιόντουσαν κρυφά.
Τα παλιά χρόνια οι γάμοι γίνονταν στο σπίτι.
Οι σύζυγοι γίνονταν αποδεκτοί, σε αντίθεση με τους ανύπαντρους, τους οποίους η κοινωνία αντιμετώπιζε σαν να μειονεκτούσαν.
Οι ανύπαντρες και οι άτεκνες είχαν αρνητική αντιμετώπιση και απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς, όπως της “γεροντοκόρης” που έμεινε στο ράφι, της άκληρης κ.λ.π. Αρνητικά αντιμετωπιζόταν και ο εργένης, ο μαγκούφης, ο γεροντοκόρος, το γεροντοπαλήκαρο, ο άκληρος.
Ο γάµος στο χωριό στις δεκαετίες του 50 και του 60 ήταν ένα σηµαντικό γεγονός το οποίο το ζούσαν έντονα, όχι µονάχα οι µελλόνυµφοι και το συγγενικό τους περιβάλλον, αλλά και ολόκληρη η τοπική κοινωνία του χωριού.
Οι περισσότεροι γάµοι γινόντουσαν µε προξενιό (συνοικέσιο). Οι οικογένειες αποφάσιζαν και µάλιστα πολλές φορές χωρίς να ρωτηθούν οι άµεσα ενδιαφερόµενοι.
Οι πατεράδες ήταν οι γενικοί κουµανταδόροι κι αυτοί έπαιρναν τις αποφάσεις, επιβάλλοντας συχνά στο κορίτσι τους να αποδεχτεί για σύζυγο κάποιο πρόσωπο που δεν ήθελε!
Η κοινωνία θεωρούσε το γάμο σαν θεμελιώδη θεσμό, και τη διάλυσή του σχεδόν αδύνατη (“Ους ο Θεός συνέζευξε, άνθρωπος μη χωριζέτω”).
Γι αυτό οι διαζευγμένοι αντιμετώπιζαν την κατακραυγή του περιβάλλοντός τους, ιδιαίτερα οι ζωντοχήρες, που αποτελούσαν ενεργό κίνδυνο για τους έγγαμους άνδρες, σε αντίθεση με τους ζωντοχήρους, που η κοινωνία τους αντιμετώπιζε με κατανόηση και έσπευδε να τους παρηγορήσει με προξενιά και ευκαιρίες αποκατάστασης.
Ο γάμος είχε συγκεκριμένο αντικείμενο και σκοπό:
• την αποκατάσταση της αδύναμης γυναίκας
• το γρήγορο νοικοκύρεμα του άνδρα (ή μικρός μικρός παντρέψου ή μικρός καλογερέψου),
• την απόκτηση παιδιών, που θα διαιώνιζαν το όνομα, πρώτα των γονέων του άνδρα και ύστερα και των γονέων της γυναίκας.
(Συνεχίζεται)
