Αλεξάνδρα Κλειδαρά
Εκτός της νέας ρύθμισης των 72 δόσεων για χρέη προς τον ΕΦΚΑ μένουν χιλιάδες οφειλέτες, καθώς η διαδικασία συνοδεύεται από συγκεκριμένα κριτήρια και αυστηρές προϋποθέσεις ένταξης. Η νέα ρύθμιση αφορά ληξιπρόθεσμες ασφαλιστικές οφειλές που δημιουργήθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023 και αναμένεται να ενεργοποιηθεί με την υποβολή αιτήσεων από τον Ιούνιο. Η νέα έκτακτη ρύθμιση των 72 δόσεων για παλαιές ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τα ασφαλιστικά Ταμεία, με αυστηρούς όμως όρους και προϋποθέσεις, αναμένεται να ανοίξει από τα τέλη Ιουνίου ή τις αρχές Ιουλίου.
Η βασική κατηγορία ασφαλισμένων που αποκλείεται είναι όσοι είχαν ήδη ρυθμίσει τα παλιά χρέη τους έως το τέλος του 2023 μέσω της πάγιας ρύθμισης των 24 δόσεων πριν από τις 21 Απριλίου 2026. Η ημερομηνία αυτή θεωρείται κομβική, καθώς τότε ανακοινώθηκε η νέα ρύθμιση. Σύμφωνα με τους όρους της διαδικασίας, για να ενταχθεί ένας οφειλέτης στις 72 δόσεις θα πρέπει οι οφειλές του έως το 2023 να παρέμεναν αρρύθμιστες μέχρι εκείνη την ημερομηνία.
Αυτό σημαίνει ότι ασφαλισμένοι που έσπευσαν να τακτοποιήσουν εγκαίρως τις οφειλές τους μέσω της πάγιας ρύθμισης των 24 δόσεων δεν μπορούν σήμερα να μεταφέρουν τα ίδια χρέη στη νέα ευνοϊκότερη ρύθμιση. Ουσιαστικά δημιουργούνται δύο ταχύτητες οφειλετών: εκείνοι που διατήρησαν αρρύθμιστα τα παλιά χρέη τους και αποκτούν πρόσβαση στις 72 δόσεις και εκείνοι που είχαν ήδη προχωρήσει σε ρύθμιση και αποκλείονται.
Εκτός της ρύθμισης μένουν επίσης όσοι έχουν νέες ληξιπρόθεσμες οφειλές από την 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά, εφόσον δεν τις εντάξουν στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων. Η νέα διαδικασία προβλέπει ότι για να ενεργοποιηθούν οι 72 δόσεις των παλιών χρεών δεν θα πρέπει να υπάρχουν αρρύθμιστες νεότερες οφειλές.
Στην πράξη, οι περισσότεροι οφειλέτες που έχουν χρέη τόσο πριν όσο και μετά το 2024 θα πρέπει να πληρώνουν:
– μία δόση για τις 72 δόσεις,
– μία δόση για τις 24 δόσεις,
– καθώς και τις τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές.
Η διπλή επιβάρυνση θεωρείται το μεγαλύτερο εμπόδιο για πολλούς επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους, καθώς αυξάνει σημαντικά το μηνιαίο κόστος εξυπηρέτησης των χρεών.
Παραδείγματα:
1) Οφειλέτης με ληξιπρόθεσμο χρέος 50.000 ευρώ έως 31/12/2023 και νέα οφειλή 25.000 ευρώ μετά την 1/1/2024:
– Για το παλιό χρέος των 50.000 ευρώ στη ρύθμιση των 72 δόσεων θα πληρώνει 817 ευρώ τον μήνα.
– Για τη νέα οφειλή των 25.000 ευρώ στη ρύθμιση των 24 δόσεων θα πληρώνει 1.102 ευρώ τον μήνα.
– Συνολικά θα πρέπει να καταβάλλει 1.919 ευρώ τον μήνα, χωρίς να υπολογίζονται οι τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές.
Αν δεν μπορέσει να εντάξει τη νέα οφειλή στις 24 δόσεις, δεν θα μπορεί να ενεργοποιήσει τη ρύθμιση των 72 δόσεων.
2) Οφειλέτης με χρέος 33.000 ευρώ έως 31/12/2023 και νέα οφειλή 7.200 ευρώ:
– Για τις 72 δόσεις θα πληρώνει 539 ευρώ τον μήνα.
– Για τις 24 δόσεις θα πληρώνει 317 ευρώ τον μήνα.
– Συνολική επιβάρυνση: 856 ευρώ μηνιαίως.
Αν χαθούν δύο δόσεις από οποιαδήποτε ρύθμιση, ο οφειλέτης βγαίνει εκτός της συγκεκριμένης ρύθμισης.
3) Οφειλέτης με παλιό χρέος 25.000 ευρώ και νέα οφειλή 5.400 ευρώ:
– Δόση 72 δόσεων: 408 ευρώ.
– Δόση 24 δόσεων: 238 ευρώ.
Συνολική μηνιαία επιβάρυνση: 646 ευρώ.
Εκτός μένουν ουσιαστικά και όσοι δεν μπορούν να πληρώνουν παράλληλα τις τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές τους. Η δημιουργία νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών μπορεί να προκαλέσει απώλεια της ρύθμισης, καθώς η διαδικασία απαιτεί συνεχή συνέπεια στις πληρωμές.
Η ρύθμιση χάνεται με τη μη εμπρόθεσμη καταβολή δύο δόσεων. Το επιτόκιο ορίζεται στο 5,5%, χωρίς να προβλέπεται διαγραφή προσαυξήσεων ή έκπτωση για εφάπαξ εξόφληση.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΚΕΑΟ:
– 1.441.358 οφειλέτες έχουν χρέη έως 15.000 ευρώ,
– 363.275 οφειλέτες έχουν χρέη από 15.000 έως 30.000 ευρώ,
– περίπου 280.000 ασφαλισμένοι βρίσκονται ήδη σε ενεργή ρύθμιση 24 δόσεων και θεωρείται ότι αποκλείονται από τη μετάβαση στις 72 δόσεις για τα ίδια χρέη.
Η αίτηση για τις ασφαλιστικές οφειλές θα υποβάλλεται ηλεκτρονικά έως 31 Δεκεμβρίου 2026 στο ΚΕΑΟ για τις βεβαιωμένες οφειλές και για όσες υπάγονται στην αρμοδιότητά του. Ενώ για οφειλές του πρώην ΝΑΤ ή άλλων φορέων, όπου η είσπραξη δεν ανήκει αποκλειστικά στο ΚΕΑΟ, η διαδικασία θα γίνεται στον αρμόδιο φορέα.
