Αν κανείς πίστευε, όσα έλεγε, ο αρμόδιος Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, πριν την κατάθεση του νομοσχεδίου στη βουλή, θα ήταν βέβαιος, ότι η νέα νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης είναι καινοτόμα. Ότι δημιουργεί βιώσιμο ασφαλιστικό έως το 2070. Ότι θα ωφελήσει εκατομμύρια συνταξιούχων και ασφαλισμένων. Όμως, το κατατεθειμένο νομοσχέδιο και η πραγματικότητα αποκαλύπτουν τα μυθεύματα.
Μύθος πρώτος ότι 1 εκατομμύριο συνταξιούχοι θα έχουν αυξήσεις στις συντάξεις τους. Η αλήθεια είναι ότι κάποιες αυξήσεις θα δουν μόνο μερικές δεκάδες χιλιάδες συνταξιούχων από τους συνολικά 2.550.000 συνταξιούχους. Αντίθετα, το 90% από αυτούς, θα έχει απώλεια εισοδήματος, λόγω της κατάργησης με το νέο νόμο της 13ης σύνταξης, η οποία είναι θεσμοθετημένη, μόνιμη και σταθερή, κατ΄ έτος καταβαλλόμενη, όπως ορίζεται στο άρθρο 120 του ν. 4611/2019. Ομολογία των μειώσεων αποτελεί η μείωση της δαπάνης κατά 200 εκ. για τις συντάξεις, όπως περιέχεται στον προϋπολογισμό του 2020, τον οποίο ψήφισε η ΝΔ.
Μύθος δεύτερος ότι προκύπτει ελάφρυνση για το σύνολο των ελεύθερων επαγγελματιών. Η αλήθεια είναι ότι το 90% των ελευθέρων επαγγελματιών θα έχουν αυξήσεις στις ασφαλιστικές εισφορές τους. Αυτό συμβαίνει γιατί η κατώτερη εισφορά με τον ισχύοντα νόμο ανέρχεται σε 185 ευρώ το μήνα και με το νέο νόμο θα ανέλθει στα 220 ευρώ το μήνα.
Μύθος τρίτος ότι υπάρχουν αυξήσεις για όλους από την αύξηση των ποσοστών αναπλήρωσης. Οι αυξήσεις αφορούν μόνο όσους έχουν πάνω από 30 έτη ασφάλισης έως 40 έτη, ενώ είναι γνωστό, ότι από τον ΕΦΚΑ συνταξιοδοτείται το 84% των ασφαλισμένων με λιγότερα από 33 έτη.
Μύθος τέταρτος ότι η κυβέρνηση μειώνει τις ασφαλιστικές εισφορές για τους μισθωτούς. Η κυβέρνηση μειώνει τις εισφορές υπέρ ΟΑΕΔ κατά 0,9% στερώντας από το φορέα τη δυνατότητα να εκπονήσει πολιτικές ενεργητικής απασχόλησης.
Μύθος πέμπτος η θαυματουργή ψηφιοποίηση του ΕΦΚΑ. Το πρώτο μέρος του νομοσχεδίου αφορά την ένταξη του ΕΤΕΑΕΠ στον ΕΦΚΑ και τη μετονομασία του σε e-ΕΦΚΑ (Ηλεκτρονικός Εθνικός Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης). Πρόκειται για μια συγχώνευση φορέων επί χάρτου, χωρίς να έχει προηγηθεί καμία διαδικασία προετοιμασίας της ενοποίησης, είτε αυτή αφορά το διοικητικό της μέρος, είτε τα πληροφοριακά συστήματα, που είναι αδύνατο να ανταποκριθούν άμεσα. Η αιφνιδιαστική ένταξη του ΕΤΕΑΕΠ στον ΕΦΚΑ μπορεί να προκαλέσει περαιτέρω καθυστερήσεις στην έκδοση συντάξεων και εφάπαξ. Δεν είναι τυχαίο ότι οι συνταξιοδοτικές εκκρεμότητες επί κυβέρνησης ΝΔ, έχουν εκτοξευθεί, αυξανόμενες κατά 50%. Όσο για τα έργα της ψηφιοποίησης του ασφαλιστικού ιστορικού, της ηλεκτρονικής υποβολής αίτησης και απονομής σύνταξης κ.α., είναι έργα, που είχαν ήδη ξεκινήσει από τον ΣΥΡΙΖΑ με την αξιοποίηση του ΕΣΠΑ και μάλιστα είχαν υπογραφεί και οι σχετικές συμβάσεις.
Μύθος έκτος ότι η κυβέρνηση φέρνει ένα βιώσιμο ασφαλιστικό σύστημα έως το 2070. Είναι γνωστό ότι το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης της χώρας μας έχει έσοδα από την κρατική χρηματοδότηση, τις εισφορές εργαζομένων και εργοδοτών και την αξιοποίηση της κινητής και ακίνητης περιουσίας των ασφαλιστικών ταμείων. Σύμφωνα με τις αναλογιστικές μελέτες, που κατέθεσε η κυβέρνηση στη βουλή, η κρατική χρηματοδότηση μειώνεται, ως ποσοστό του ΑΕΠ. Οι πολιτικές της ΝΔ για την εργασία έχουν οδηγήσει σε απολύσεις και μειώσεις μισθών ενώ υπαναχωρεί και από τη δέσμευσή της για πραγματική αύξηση του κατώτατου μισθού. Επίσης, στο νομοσχέδιο απουσιάζει κάθε πρόβλεψη για σίγουρη και συνετή αξιοποίηση της περιουσίας των ασφαλιστικών ταμείων. Όλα τα ανωτέρω είναι ενδεικτικά της πολιτικής πρόθεσης, για υποβάθμιση της δημόσιας κοινωνικής ασφάλισης και όχι διασφάλισης της βιωσιμότητάς της, εφόσον δεν υπάρχει πρόβλεψη στο νόμο για ενίσχυση των αποθεματικών και των πόρων του συστήματος.
Μύθος έβδομος η ενίσχυση του δημόσιου χαρακτήρα της κοινωνικής ασφάλισης. Η κυβέρνηση καλεί τους πολίτες, να εμπιστευτούν το δημόσιο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης και να πληρώσουν περισσότερα χρήματα, για να λάβουν μεγαλύτερες συντάξεις. Μα, είναι η ίδια κυβέρνηση, που μέχρι πρόσφατα άνοιγε τη συζήτηση, ώστε οι νέοι ασφαλισμένοι από το 2021 και μετά να επενδύουν τις ασφαλιστικές εισφορές τους – τους μισθούς τους δηλαδή – σε ιδιωτικούς εναλλακτικούς παρόχους, αναλαμβάνοντας οι ίδιοι το σχετικό ρίσκο!
Συμπερασματικά η κυβέρνηση με το νέο ασφαλιστικό νομοσχέδιο μειώνει το εισόδημα της μεγάλης πλειοψηφίας των ελεύθερων επαγγελματιών και των συνταξιούχων και προκαλεί διοικητικά και οργανωτικά προβλήματα στο νέο φορέα, τη στιγμή που παρέλαβε μια διοικητική δομή, που παρά τις αρρυθμίες της, είχε βρει το «βηματισμό» της. Παίρνει πολλά από τους πολλούς μικρομεσαίους με την κατάργηση της μόνιμης 13ης σύνταξης και την αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών. Είναι μια κυβέρνηση εχθρική για το μισθωτό και το μικρομεσαίο επαγγελματία. Κάνει μια ανάποδη αναδιανομή, υπέρ εκείνων που δεν έχουν ανάγκη μεγαλύτερης κοινωνικής προστασίας.
Η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, παρά τις τεράστιες δυσκολίες, νοικοκύρεψε τα οικονομικά των ταμείων, δημιούργησε τον ΕΦΚΑ, διατήρησε το δημόσιο και αναδιανεμητικό χαρακτήρα του συστήματος με τις προκαθορισμένες παροχές και τελικά κράτησε όρθια την κοινωνική προστασία, αποδεικνύοντας τις διαθέσεις της υπέρ της μεγάλης κοινωνικής πλειοψηφίας, που θέλει να εκπροσωπεί. Οι πολίτες αντιλαμβάνονται την ποιοτική και ουσιαστική διαφορά και θα αντιδράσουν στην απαξίωση της δημόσιας κοινωνικής ασφάλισης.
*Άρθρο του Διονύση Καλαματιανού, βουλευτή Ηλείας με το ΣΥΡΙΖΑ, π. Διοικητή ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, που δημοσιεύθηκε την Τρίτη 25-2-2020 στην ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ
