της Νένας Μαλλιάρα
Τον κίνδυνο η κρίση του κορονοϊού να εξελιχθεί σε κρίση τραπεζική και αυτή με τη σειρά της σε κρίση δημοσιονομική, επισημαίνουν οι τραπεζίτες, λαμβάνοντας τα πρώτα σήματα από το μέτωπο των πληρωμών δανείων.
Όπως αναφέρουν τραπεζίτες στο Capital.gr, μέσα στον Μάρτιο, οι νέες εισροές δανείων στα μη εξυπηρετούμενα αυξήθηκαν κατά 3 φορές από τον Φεβρουάριο, αλλάζοντας πλήρως μία κατάσταση θετικής πορείας, με αρνητικό σχηματισμό νέων μη εξυπηρετούμενων δανείων, που είχαν κατακτήσει οι τράπεζες από τα τέλη του προηγούμενου έτους.
Σύμφωνα με τους τραπεζίτες, η αύξηση αυτή δεν δικαιολογείται απολύτως από την κρίση του κορονοϊού και τα περιοριστικά μέτρα που πλήττουν την οικονομική δραστηριότητα μετά το lockdown των τελευταίων τριών εβδομάδων, αφού οι τράπεζες διαπιστώνουν πως η μεγάλη μάζα των δανειοληπτών που ήταν συνεργάσιμοι προ κρίσης, συνεχίζουν να το πράττουν.
Αντιθέτως, όσοι παρουσίαζαν συμπεριφορά στρατηγικής αθέτησης πληρωμών κάνουν ένα νέο “πάρτι”. Παράλληλα, όσοι δεν είχαν ρυθμίσει τα μη εξυπηρετούμενα δάνειά τους, έχουν “κρυφτεί” πίσω από τον κορονοϊό και δεν προχωρούν σε καμία συζήτηση για ρύθμιση.
Χωρίς αμφιβολία, το πλήγμα στην οικονομία από τον κορονοϊό είναι πολύ μεγάλο, αλλά όχι ισομερώς κατανεμημένο. Άλλοι κλάδοι πλήττονται “θανάσιμα” και πρέπει να στηριχθούν με κάθε μέσο, άλλοι μέτρια ή λιγότερο – και πρέπει να βοηθηθούν επίσης αναλογικά – και άλλοι δεν πλήττονται καθόλου.
Με το δεδομένο αυτό και συνυπολογίζοντας την παράμετρο διάρκειας της πανδημικής κρίσης, οι τραπεζίτες επισημαίνουν ότι τα μέτρα στήριξης από την κυβέρνηση πρέπει να παρέχουν μεν προστασία, να απέχουν δε μακράν από το να δίνουν την αίσθηση παροχών με στοιχεία λαϊκισμού, θέτοντας τις βάσεις για μία νέα τραπεζική – δημοσιονομική κρίση όταν θα έχει ξεπεραστεί η κρίση του κορονοϊού.
Όπως επισημαίνεται από πλευράς τραπεζών, δεν έχει γίνει κατανοητό ότι τα μέτρα που λαμβάνει η κυβέρνηση είναι αφενός προσωρινά, αφετέρου απευθύνονται μόνο σε όσους πλήττονται πραγματικά από την εξάπλωση της πανδημικής κρίσης.
“Επιδιώκοντας να παράσχει άμεση στήριξη, το Υπουργείο Οικονομικών έχει συμπεριλάβει το 85% των κλάδων της Οικονομίας στα μέτρα στήριξης, φροντίζοντας μέχρι και για τα γραφεία συνοικεσίων, καθώς με τον κορονοϊό δεν γίνονται γνωριμίες.
Το Υπουργείο Οικονομίας καλεί τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης, – και αυτές συμμορφώνονται εκουσίως -, να μην ενοχλούν τους οφειλέτες δανείων. Με ποια λογική, όμως, δεν πρέπει να ενοχλούνται οφειλέτες που και προ κρίσης δεν ήταν ενήμεροι;”, αναφέρουν τραπεζίτες, επισημαίνοντας την ανάγκη να τονιστεί στην κοινωνία από την κυβέρνηση η προσωρινότητα και η στόχευση των μέτρων στήριξης, καθώς υπάρχει κίνδυνος να καλλιεργηθεί μια νέα νοοτροπία “δεν πληρώνω”.
Όπως αναφέρουν, η πορεία των μέτρων πρέπει να εξετάζεται με αυστηρότητα, ώστε να μην δίνεται σε καμία ιδιωτική επιχείρηση που λειτουργεί κανονικά, “παράθυρο” για να γλιτώσει το μεγαλύτερο μέρος της μισθοδοσίας των εργαζομένων της, βάζοντας το κράτος στη θέση του εργοδότη.
Τα μέτρα στήριξης πρέπει επίσης να σταθμίζονται μέρα με τη μέρα και η χρονική διάρκειά τους να μην προαναγγέλλεται. Και να δοθεί ηχηρό μήνυμα στους δανειολήπτες πως οι αναστολές δόσεων δεν έχουν οριζόντιο χαρακτήρα, είναι προσωρινές και άρα μεταθέτουν και δεν σβήνουν το χρέος.
Όλα τα παραπάνω είναι απαραίτητα, προκειμένου κυβέρνηση και τράπεζες να πετύχουν από κοινού το μείζον: τη στήριξη των βιώσιμων επιχειρήσεων που κινδυνεύουν να “σβήσουν” από μια φυσική καταστροφή, όπως λογίζεται η πανδημία, και τη χρηματοδότησή τους την επομένη της κρίσης, όταν θα πρέπει να δοθεί και πάλι ώθηση στην Οικονομία για την επιστροφή σε ανάπτυξη.
