Γράφει η Κατερίνα Αναγνωστοπούλου Σωτηροπούλου
(Για να θυμηθούν οι μεγαλύτεροι και να γνωρίσουν οι νεότεροι)
Τα πολλά νεοκλασικά κτήρια και τα αρχοντικά που υπήρχαν στον Πύργο, μαζί με τα έργα του Τσίλλερ, συνιστούν δείγμα του πλούτου του! Κτήρια που πίσω από τις αμπαρωμένες πόρτες τους κρύβουν τις ιστορίες σπουδαίων οικογενειών και εκπέμπουν το άρωμα της αρχιτεκτονικής καλαισθησίας μιας εποχής που έχει να επιδείξει μοναδικά στολίδια.
Τα περισσότερα απ’ αυτά τα κτήρια χτίστηκαν την εποχή, που το εμπόριο της σταφίδας αποτέλεσε ”χρυσάφι” στα χέρια των κατοίκων.
Ο αρχιτέκτονας Τσίλλερ είχε βάλει τη σφραγίδα του σε κτίσματα, όπως τη Δημοτική Αγορά, το ιστορικό θέατρο Απόλλων, το ναό του Αγίου Αθανασίου, το σιδηροδρομικό σταθμό, το Μανωλοπούλειο Νοσοκομείο.
Στην κεντρική πλατεία δέσποζε ένα ωραιότερο κτήριο νεοκλασικού ρυθμού, το Δημαρχείο, με τους 12 Ολύμπιους Θεούς στην οροφή του, έργο και αυτό του Τσίλλερ. Το κτήριο δυστυχώς κάηκε την περίοδο των μεγάλων πυρκαγιών στον Πύργο, οι οποίες σημειώθηκαν μετά από την απελευθέρωση από τους Γερμανούς!
Ένα άλλο έργο του Τσίλλερ ήταν το καφενείο “Κρόνιον” στην κεντρική πλατεία, με μεγάλους καθρέφτες, μαρμάρινα τραπέζια και βιεννέζικες καρέκλες.
Το αρχοντικό του Αγγελακόπουλου κοντά στην πλατεία, το αρχοντικό του Καλόπουλου, του Δρούβα, το νεοκλασικό Μπερτζελέτου και το αρχοντικό Ρουπακιά, στη συμβολή των οδών Γορτυνίας, Κιλκίς και Αγίου Γεωργίου, διαμόρφωναν ένα μοναδικό σύνολο της καλύτερης αρχιτεκτονικής εκείνης της εποχής.
Η κατασκευή αξιόλογων κτηρίων συνεχίστηκε μέχρι το τέλος της 2ης δεκαετίας του 20ου αιώνα, όσο το εμπόριο βρισκόταν σε ακμή. Όμως η οικονομική κρίση που ακολούθησε επηρέασε την αρχιτεκτονική.
Η μεγάλη ζημιά στο οικιστικό περιβάλλον άρχισε στη δικτατορία του 1967 με την αύξηση των ορόφων και των συντελεστών δόμησης και συνεχίστηκε με το σεισμό του 1993.
Το Επαρχείο ήταν το ωραιότερο «μπαλκόνι» της πόλης, με θέα σε όλη την πεδιάδα του Πύργου. Εκεί βρισκόταν κάποτε ο «πύργος του Τσερνωτά», που έδωσε το όνομά του στην πόλη.
(Συνεχίζεται)
