Ο καρκίνος του παχέος εντέρου αποτελεί τη δεύτερη αιτία θανάτου από καρκίνου στο δυτικό κόσμο.
O κίνδυνος να αναπτύξει κάποιος τη συγκεκριμένη μορφή καρκίνου έχει υπολογισθεί περίπου στο 6%, ενώ ο κίνδυνος θανάτου από τη νόσο υπολογίζεται στο 2,6%.
Ο κίνδυνος αυξάνει με την ηλικία και ειδικά μετά τα 65 ένα άτομο είναι 17 φορές πιο πιθανό να νοσήσει.
Πρόληψη
Βασικοί κανόνες πρόληψης του καρκίνου του παχέος εντέρου αποτελούν η σωματική άσκηση και η αυξημένη φυσική δραστηριότητα, η αποφυγή της παχυσαρκίας, η αραιή κατανάλωση κρέατος και αλκοόλ, καθώς και η αποφυγή του καπνίσματος.
Η δευτερογενής πρόληψη περιλαμβάνει τον προληπτικό προσυμπτωματικό έλεγχο, με στόχο την ανίχνευση του καρκίνου σε πρώιμο (ιάσιμο) στάδιο ή την ανίχνευση πολυπόδων με στόχο την άμεση αφαίρεσή τους.
Μελέτες έχουν δείξει ότι η αφαίρεση των αδενωμάτων μειώνει τον ΚΠΕ κατά 76-90%.
Τέλος, ως τριτογενής «πρόληψη» ορίζεται η παρακολούθηση ασθενών μετά από θεραπεία για ΚΠΕ για αποφυγή επανεμφάνισης («υποτροπής») του καρκίνου μετά τη θεραπεία του.
Στην εφαρμογή προγραμμάτων προληπτικού-προσυμπτωματικού ελέγχου για τον ΚΠΕ χρησιμοποιούνται διάφορες διαγνωστικές μέθοδοι, όπως η κολονοσκόπηση, η ορθο-σιγμοειδοσκόπηση και η δοκιμασία αιμοσφαιρίνης κοπράνων.
Η κολονοσκόπηση παρουσιάζει τη μεγαλύτερη ευαισθησία (95%) και ειδικότητα (99-100%) στην ανεύρεση πολυπόδων, ενώ δίνει και τη δυνατότητα άμεσης ενδοσκοπικής αφαίρεσης αδενωμάτων που τυχόν θα βρεθούν καθώς και της λήψης βιοψιών για επιβεβαίωση ΚΠΕ. Η εξέταση είναι γρήγορη, ασφαλής και καλά ανεκτή από τη μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών, ιδίως όταν πραγματοποιείται από έμπειρο ενδοσκόπο.
Ποιοι πρέπει να υποβάλλονται σε προληπτικό έλεγχο και πότε
-Σύμφωνα με τις οδηγίες των πιο έγκυρων Γαστρεντερολογικών επιστημονικών εταιρειών, όλα τα άτομα χωρίς συμπτώματα ή προδιαθεσικούς παράγοντες άνω των 50 ετών που ανήκουν στην ομάδα χαμηλού κινδύνου πρέπει να υποβάλλονται σε κολονοσκόπηση, η οποία –εφόσον δεν υπάρξουν παθολογικά ευρήματα- θα πρέπει να επαναλαμβάνεται ανά 10ετία. Εάν εντοπιστούν πολύποδες, πρέπει να αφαιρούνται ενδοσκοπικά. Ο χρόνος του επανελέγχου στις περιπτώσεις αυτές θα προγραμματισθεί σε συνεννόηση με το θεράποντα ιατρό.
–Άτομα ενδιαμέσου ή υψηλού κινδύνου πρέπει να υποβάλλονται σε πιο εντατικό κολονοσκοπικό έλεγχο, ο οποίος πρέπει να ξεκινά σε μικρότερη ηλικία (π.χ. σε περίπτωση οικογενούς προδιάθεσης για ΚΠΕ η πρώτη κολονοσκόπηση θα πρέπει να γίνεται στα 40 ή 10 έτη νωρίτερα από την ηλικία διάγνωσης του πάσχοντος συγγενούς ή και πιο νωρίς για άτομα από οικογένειες με γενετικό σύνδρομο που σχετίζονται με ΚΠΕ). Τα άτομα αυτά θα πρέπει να συμβουλεύονται το γιατρό τους για τον προγραμματισμό του προληπτικού τους ελέγχου.
-Τέλος, άτομα που διαπιστώθηκε ότι πάσχουν από ΚΠΕ θα πρέπει επίσης να παρακολουθούνται με κολονοσκόπηση σε συνεργασία με τους θεράποντες ιατρούς του, προκειμένου να αποφευχθεί η υποτροπή της νόσου.
